Eerder deze week heb ik het boek Ludwig Wittgenstein van Ray Monk tweedehands aangeschaft. Afgelopen vrijdag lag het al in mijn brievenbus (helaas 'opengeklapt' verstuurd ) en zaterdag ben ik er in begonnen. Behalve dat het boek een geknakte rug heeft opgelopen, heeft ook een van de vorige lezers met potlood aantekeningen gemaakt. Dat laatste vind ik niet zo erg, sterker nog: het is eigenlijk erg leuk. Er worden zinnen en woorden onderstreept of een stuk tekst van een uitroepteken voorzien, waarvan ik me regelmatig afvraag waarom nou juist dat stuk tekst? 

Zo begrijp ik wel waarom onderstaande is onderstreept en aangegeven als belangrijk (denk ik). 

Maar waarom de onderstreepte woorden in dit stukje nou zou belangrijk zijn, ontgaat me totaal. 

Het leukste dat ik tot nu ben tegengekomen is dit: 

Ten eerste staat hier, denk ik, ietwat kort (door de bocht) en daardoor eigenlijk niet helemaal correct, de verklaring van tautologie als stijlfiguur, terwijl het toch, 138 pagina's gevorderd in het boek, duidelijk moet zijn aan de lezer dat díe betekenis van het begrip tautologie hier niet aan de orde is. Al eerder staat bijna letterlijk dat 'het regent of het regent niet' een tautologie is. Dan kan je toch niet de conclusie hebben getrokken dat het om twee keer hetzelfde zeggen gaat? Tautologie is in de logica (ook) een begrip, dat als definitie heeft: een redenering waarvan de logische structuur dusdanig is dat deze niet onwaar kan zijn. 

Daarom is 'het regent of het regent niet' een tautologie. Die redenering is namelijk altijd waar. Wikipedia gebruikt zelfs hetzelfde voorbeeld als in het boek werd gebruikt. 

Ten tweede vraag ik me af waarom tautologie pas nu wordt 'opgepikt (en opgezocht?)', terwijl het daarvoor ook al regelmatig is langs gekomen. Dat geldt trouwens niet alleen voor dit begrip, maar ook voor het begrip propositie(s). Op pagina 165 staat er bij het woord props een verklaring (denk ik), die ik nog niet heb kunnen ontcijferen: 

Wat staat daar nou? Propaedeutisch??? Van propedeutische fase? Zal toch niet? Props is absoluut een afkorting voor proposities; al diverse keren is namelijk in de tekst dit gebruikt: prop(ositie) of prop(ositie)s. Het is een van de eerste keren dat het zonder die 'verklaring tussen haakjes'  in de tekst wordt gebruikt. 

En tautologie, 27 pagina's verderop, wordt, zo lijkt het, nog steeds als stijlfiguur opgevat.

Ik vermaak me kostelijk met dit boek! Soms is het lezen van tweedehands boeken veel en veel leuker dan het lezen van spiksplinternieuwe. En niet alleen omdat er geld is bespaard! Wis en waarachtig.